Hoe een rijksoverheidsorganisatie de frustratie rondom toegankelijkheidsverklaringen omzette in bewustwording en samenwerking.
Er zijn organisaties die met toegankelijkheid beginnen vanuit overtuiging. En er zijn organisaties die beginnen omdat de wet het vraagt, de verklaringen achterstallig zijn en er iets moet gebeuren.
Dit is het verhaal van de tweede categorie. En waarom dat eerlijker is dan het klinkt.
Bij deze rijksoverheidsorganisatie was de trigger duidelijk: veranderende wetgeving en een berg toegankelijkheidsverklaringen die al te lang niet waren bijgewerkt. Medewerkers die er verantwoordelijk voor waren, moesten het erbij doen. Tussen andere werkzaamheden door. Zonder dat er een visie was op wat toegankelijkheid eigenlijk voor de organisatie zou moeten betekenen.
Het gevoel dat bij veel mensen leefde: dit is een verplichting die we zo min mogelijk last van willen hebben.
Dat is geen beschuldiging. Het is een herkenbare werkelijkheid bij veel overheidsorganisaties die met een groot aantal websites, beperkte capaciteit en brede takenpakketten te maken hebben.
De samenwerking met Cardan begon niet met een ambitieus programma. Ze begon met een praktisch doel: de frustratie wegnemen die leefde bij de mensen die de verklaringen moesten bijhouden.
Audits werden ingepland. Structuur werd aangebracht. En toen alle onderzoeken eenmaal stonden, gebeurde er iets onverwachts.
"Op het moment dat alle onderzoeken waren ingepland, ontstond de rust om na te denken over wat we met de resultaten en digitale toegankelijkheid als dienst willen."
Dat zinnetje beschrijft precies hoe verandering bij veel organisaties werkt. Niet door een groot plan aan het begin, maar door eerst de chaos te ordenen. Zodra de drukte wijkt, ontstaat ruimte. En in die ruimte beginnen de echte vragen.
"Op het moment dat alle onderzoeken waren ingepland, ontstond de rust om na te denken over wat we met de resultaten en digitale toegankelijkheid als dienst willen."
Resultaten in harde cijfers zijn er op dit moment nog niet. De organisatie is eerlijk: ze zijn er nog niet. Maar dat is niet hetzelfde als dat er niets is veranderd.
Er is bewustwording aan het ontstaan. Medewerkers die toegankelijkheid eerder als administratieve last zagen, beginnen te begrijpen waarom het er toe doet. En de samenwerking binnen de organisatie verbetert, omdat toegankelijkheid mensen bij elkaar brengt die normaal weinig met elkaar te maken hebben.
"80% van de voorbereidingen om binnen de organisatie met verbeteringen aan de slag te gaan is nu gedaan."
Die tachtig procent is geen klein getal. Het is het fundament waarop alles wat nu komt kan worden gebouwd.
Achter de praktische opgave van verklaringen en audits schuilt een grotere vraag. Veer Vocks, adviseur informatievoorziening bij de organisatie, omschrijft het scherp:
"De opdracht om inclusief te zijn goed beleggen in de organisatie. Dat vraagt om een visie waar je op alle niveaus van de organisatie even bij stil moet staan."
Dat is de kern van waar veel overheidsorganisaties tegenaan lopen. Toegankelijkheid is niet alleen een technisch vraagstuk. Het is een organisatievraagstuk. Wie is verantwoordelijk? Wie heeft het mandaat? Wie zorgt dat kennis niet verdwijnt als mensen van functie wisselen?
Bij deze organisatie komt daar nu een antwoord op. Er wordt een nieuwe rol gecreëerd die verantwoordelijk wordt voor de begeleiding van de trajecten en de inhoudelijke verbetering van de digitale toegankelijkheid. Niet als bijbaantje, maar als volwaardige verantwoordelijkheid.
"De opdracht om inclusief te zijn goed beleggen in de organisatie. Dat vraagt om een visie waar je op alle niveaus van de organisatie even bij stil moet staan."
De les die Veer meeneemt uit dit traject, is even eenvoudig als krachtig:
"Iedereen wordt er beter van."
Dat klinkt bijna te simpel. Maar het is precies het soort inzicht dat mensen die sceptisch staan tegenover nieuwe verplichtingen over de streep kan trekken. Toegankelijkheid is niet iets wat je doet voor een kleine groep gebruikers. Het maakt producten begrijpelijker, overzichtelijker en gebruiksvriendelijker voor iedereen.
En aan collega-organisaties die twijfelen of ze moeten beginnen, heeft Veer één vraag terug:
"Als iedereen er beter van wordt, waarom zou je het dan laten?"
Dit is een klantverhaal zonder eindpunt. De A-status is nog niet behaald. De nieuwe rol is nog niet ingevuld. De grote resultaten komen nog.
Maar dat maakt het misschien juist het meest eerlijke verhaal op deze pagina. Want de meeste organisaties die nu twijfelen zitten precies op de plek waar deze organisatie een jaar geleden stond. Met achterstallige verklaringen, gefrustreerde medewerkers en een vaag besef dat het anders moet.
Het begint niet met een perfect plan. Het begint met een eerste audit en de rust die daarna volgt.
Cardan helpt rijksoverheidsorganisaties met een overzichtelijke start: van achterstanden wegwerken tot structurele begeleiding
Deze website wordt beschermd door reCAPTCHA en de privacy en gebruiksvoorwaarden van Google zijn van toepassing.
.jpg&w=768&q=80)